به بهانه 19 اردیبهشت روز بزرگداشت مرحوم کلینی زندگی‌نامه مرحوم محمد بن یعقوب کلینی اصالتا ایرانی و از روستای «کلین» واقع در ۳۸ کیلومتری شهر ری و ناحیه جنوب غربی جاده قم ـ تهران، نزدیک حسن‌آباد کنونی است. به همین جهت، او را به لقب «رازی»، منسوب به «ری» هم می‌خوانند. (شهید سعید قاضی نوراللّه‌ شوشتری، در حاشیه مجالس المؤمنین، می‌نویسد: «به خط قطب‌الدین رازی دیده‌ام که نوشته است: ری هنگام نسبت، باید «ریئی» خوانده شود. علت اضافه «ز» این است که دو نفر به ‌نام‌های «ری» و «راز» آن شهر را ساختند و چون خواستند نامی بر آن بگذارند،…
یکشنبه, 19 ارديبهشت 1400 ساعت 16:00
نویسنده: سید محمد حسین حسینی        چکیده: در شب نوزدهم، مولا حال عجيب و غير توصيفي داشت. براي دلجويي بيشتر از دختر کوچکش، آخرين افطار خود را در منزل دخترش ام کلثوم قرار مي‌دهد. سر سفرة افطاري که غذاي موجود در آن دو قرص نان جو و مقداري شير و نمک است، مي‌نشيند. رو مي‌کند به دخترش و مي‌فرمايد: دخترم! تاکنون نشده که پدرت با دو خورشت افطار کند. دخترم! شير را بردار! من با همان نان و نمک افطار مي‌کنم. بيش از سه لقمه ميل نمي‌کند و وقتي با پرسش دخترش رو به رو مي‌شود که پدر! مگر…
یکشنبه, 12 ارديبهشت 1400 ساعت 13:02
در مجلس یزید، هنگامی که چشم زینب کبری(علیها السلام) به سر خونین برادرش امام حسین(علیه السلام) افتاد، با صدای محزونی که دل ها را به وحشت می انداخت فریاد زد: «یا حُسَیْناهُ! یا حَبیبَ رَسُولِ اللهِ! یَابْنَ مَکَّهَ وَ مِنی، یَابْنَ فاطِمَهَ الزَّهْراءِ سَیِّدَهَ النِّساءِ، یَابْنَ بِنْتِ الْمُصْطَفی»؛ (ای حسین ای محبوب رسول خدا، ای پسر مکه و منا، ای پسر فاطمه زهرا، بانوی همه زنان جهان، ای پسر دختر (محمد) مصطفی). راوی این ماجرا نقل می کند: به خداسوگند با این ندای زینب(علیها السلام)، تمام کسانی که در مجلس بودند گریستند و در آن حال یزیدساکت بود...!! یزید دستور…
شنبه, 09 اسفند 1399 ساعت 02:25
اَلْمَوسوعَةُ الْکُبْری عَنْ فاطمَة الزّهراء علیها سلام الله مجموعه‌ای بیست و پنج جلدی به زبان عربی درباره حضرت زهرا(سلام الله علیها) نوشته اسماعیل انصاری زنجانی (درگذشت: ۱۳۸۸ش). نوشتن این اثر از سال ۱۴۰۷ق شروع شده و تمامی ابعاد زندگی و شخصیت حضرت فاطمه زهرا(سلام الله علیها) را در بر گرفته است. مؤلف در نگارش کتاب به بیش از سی‌هزار منبع مراجعه کرده است. روش تألیف موسوعه بر اساس موضوعات مربوط به حضرت زهرا است که طبق یک تقسیم‌بندی جامع به سه بخش کلی تقسیم شده است: حضرت زهرا(سلام الله علیها) قبل از این عالم، حضرت زهرا(سلام الله علیها) در این…
یکشنبه, 12 بهمن 1399 ساعت 01:48
برخی از دانشمندان اهل سنت برای حفظ موقعیت خلفا از بازگو کردن این قطعه از تاریخ خودداری نموده‌اند؛ از جمله ابن ابی الحدید در شرح خود می‌گوید: «جساراتی را که مربوط به فاطمه زهرا (سلام الله علیها) نقل شده، در میان مسلمانان تنها شیعه آن را نقل کرده است.» البته برخی از دانشمندان و مورخان اهل سنت، در این بخش، از بیان واقعیات تاریخی شانه خالی کرده‌اند؛ رویدادهای تلخ، شرایط سخت بیماری و دوری از پدر بیش از پیش شرایط جسمی و وضعیت روحی حضرت زهرا (سلام الله علیها) را دشوارتر می‌کرد، اما حضرت فاطمه (سلام الله علیها) با اینکه…
یکشنبه, 12 بهمن 1399 ساعت 01:42
کتابُ سُلَیْم بْن قِیْس هِلالی کتابی تاریخی و به زبان عربی از شیخ ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی است. گفته‌اند این اثر اولین کتاب شیعه است و در زمان امیرالمؤمنین علی( علیه السلام) نگاشته شده است. کتاب سلیم بن قیس هلالی حاوی روایاتی درباره فضایل اهل بیت، امام‌شناسی و اخباری درباره حوادث پس از رحلت رسول خدا( صلی الله علیه وآله) است. درباره انتساب و عدم انتساب کتاب به سلیم بن قیس بین علمای شیعه مباحث بسیاری درگرفته است. این کتاب با عنوان «اسرار آل محمد( صلی الله علیه وآله)» به فارسی ترجمه شده است. مؤلف شیخ ابوصادق،…
شنبه, 06 دی 1399 ساعت 18:53
لیلة المبیت شبی است که حضرت علی علیه السلام به جای پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله در بستر آن حضرت خوابید تا رسول خدا(صلی الله علیه و آله) از توطئه قتلی که مشرکان مکه برای او ریخته بودند بتواند جان سالم به در ببرد و از مکه به مدینه هجرت بنماید. این واقعه در اول ربیع الاول سال چهاردهم بعثت که بعدا سال ۱ هجری قرار داد شد به وقوع پیوست. عمل حضرت علی علیه السلام در لیله المبیت یکی از فضائل امام علی علیه السلام است و در شأن آن آیه ۲۰۷ سوره بقره نازل شد. توطئه…
پنج شنبه, 01 آبان 1399 ساعت 13:36
این پژوهش، از سوی جمعی از پژوهشگران و نویسندگان معاصر به نام‌های علی الشاوی، شیخ نجم‌الدین طبسی، شیخ محمدجواد طبسی، شیخ عزت‏‌اللَّه مولایی، شیخ محمدجعفر طبسی و شیخ محمدامین ‏پور‌امینی، به شیوه تحلیلی نگاشته شده و نویسندگان آن کوشیده اند تا افق های جدیدی را برای خوانندگان خود باز کنند.. برای تألیف این اثر از منابع بسیاری بهره گرفته شده و این کتاب در دو مقاله و چهار فصل سامان داده شده است. در مقاله نخست، به عنوان پیش درآمد کتاب، از جریان نفاق و شاخص های آن و سقیفه، خلافت خلیفه های سه گانه و دوران معاویه و دستاوردهایش…
دوشنبه, 21 مهر 1399 ساعت 14:55
امام سجاد (علیه السلام) پس از ورود به شام در مجلس یزید، خطبه ای در معرفی خود و خاندان رسول اکرم (صلی الله علیه وآله) بیان کردند. امام سجاد (علیه السلام) پس از آنکه خطیب دربار یزید به ناسزاگویی درباره امام علی (علیه السلام) پرداخت، خطبه ای در معرفی اهل بیت پیامبر اکرم(صلی الله علیه وآله) خواندند که باعث رسوایی دشمنان شد. بر اساس روایتی، پس از آنکه امام خطیب دربار یزید، نسبت به امیرالمومنین علی (علیه السلام) و امام حسین (علیه السلام) ناسزا گفت، ناگهان امام سجّاد فریاد برآورد: «وَیْلَکَ اَیُّهَا الْخاطِبُ! لَقَدِ اشْتَرَیْتَ مَرْضاهَ الَمخْلُوقِ بِسَخَطِ الْخالِقِ، فَتَبَوَّاْ…
جمعه, 18 مهر 1399 ساعت 14:34
مَقْتَل‌ُ الْحُسَین نخستین مَقتل درباره واقعۀ عاشورا و شهادت امام حسین( علیه السلام)، نوشته ابو مِخنف (درگذشت ۱۵۷ق) است. این کتاب دو نسل پس از واقعه عاشورا نگاشته شده و به جهت شهرت گردآورندۀ آن، به «مقتل‌ ابی‌مِخنف»، شهرت یافته است. مقتل ابومخنف تا حدود قرن چهارم، موجود بوده، اما بعدها مانند دیگر آثار ابومخنف، از میان رفته است. کتابی که امروزه با نام «مقتل ابومخنف» شهرت دارد، کتابی مجعول است. محمدهادی یوسفی غروی در کتاب «وقعة الطف لأبی‌مخنف» تلاش کرده است با گردآوری و تدوین نقل‌قول‌های موجود در کتاب «تاریخ طبری»، مقتل واقعی ابو مخنف را بازسازی کند. جواد…
دوشنبه, 31 شهریور 1399 ساعت 19:38
«أللُّهوف عَلى قَتْلَى الطُّفوف یا ألمَلْهوف عَلی قَتْلَی الطُّفوف» مشهور به لُهوف، کتابی در بیان مصائب واقعه کربلا و شهادت امام حسین(علیه السلام) نوشتۀ سید بن طاووس (متوفای ۶۶۴ق). است این کتاب از مقتل‌نگاری‌های مشهور شیعه است. نویسنده، کتاب را برای مسافران عتبات و زائران امام حسین(علیه السلام) و به صورت مختصر نوشته و به همین سبب، سلسله اسناد روایات را حذف و تنها آخرین راوی یا منبع روایت را ذکر کرده است. سید بن طاووس سید رضی الدین، علی بن موسی بن جعفر بن طاووس مشهور به سید بن طاووس (۵۸۹-۶۶۴ق)،[۱] حدود ۵۰ اثر دارد و نویسنده کتاب‌هایی چون…
شنبه, 08 شهریور 1399 ساعت 13:18
از جمله حوادثی که در ماه «ذی الحجة الحرام» رخ داده است و با آیات قرآن مجید ارتباط دارد، نزول سوره مبارکه انسان در شأن امیر مؤمنان علی(علیه السلام) و خانواده بافضیلت ایشان می باشد که در بیست و پنجم این ماه واقع شده است. از آنجا که تفسیر کامل سوره مذکور در یک مقاله نمی گنجد، فقط به ذکر چند مطلب در این باره اکتفا می کنیم. اشاره از جمله حوادثی که در ماه «ذی الحجة الحرام» رخ داده است و با آیات قرآن مجید ارتباط دارد، نزول سوره مبارکه انسان در شأن امیر مؤمنان علی(علیه السلام) و خانواده…
یکشنبه, 19 مرداد 1399 ساعت 18:32
مُباهَلَه، درخواست لعن و نفرین الهی برای اثبات حقانیت است و بین دو طرفی رخ می‌دهد که هر کدام ادعای حقانیت دارند. این واژه در تاریخ اسلام به ماجرایی اشاره دارد که طی آن، پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله) پس از مناظره با مسیحیانِ نجران و ایمان نیاوردن آنان، پیشنهاد مباهله داد و آنان پذیرفتند. با این حال مسیحیان نجران، در روز موعود از این کار خودداری کردند. بنابر اعتقادات شیعی، جریان مباهله پیامبر(صلی الله علیه و آله) نه تنها نشانگر حقانیت اصل دعوت پیامبر(صلی الله علیه و آله) است، بلکه بر فضیلت همراهان او (حضرت علی، فاطمه و…
یکشنبه, 19 مرداد 1399 ساعت 17:09
ابوالحسن علی‌ النقی الهادی (علیه‌السلام) پیشوای دهم شیعیان، بنا بر نظر مشهور در نیمۀ ذی‌حجه (برای ولادت آن حضرت این‌گونه نیز نقل شده است: دوم، سوم، پنجم و سیزدهم ماه رجب، در سال ۲۱۲ یا ۲۱۴ هجری قمری.) [۱][۲][۳][۴] [۵] سال ۲۱۲ هـ. ق در مدینه به دنیا آمد. [۶] [۷][۸][۹][۱۰][۱۱] نام آن حضرت، علی، کنیه‌اش ابوالحسن است. آن حضرت دارای القاب زیادی چون هادی، [۱۲] نقی، عالم، فقیه، امین، طیب، [۱۳][۱۴] و مؤتمن است. مشهورترین القاب آن حضرت، هادی است.[۱۵] آن جناب را ابوالحسن ثالث (سوم) نیز می‌گویند.[۱۶][۱۷] (در اصطلاح راویان شیعه، مراد از ابوالحسن اول، امام موسی بن…
دوشنبه, 13 مرداد 1399 ساعت 15:11
نويسنده : محمدجعفر میلان نورانی-کارشناسی ارشد مؤسسۀ مذاهب اسلامی، دانش‌پژوه مؤسسۀ دار الإعلام لمدرسة أهل البیت منبع : مجله سراج منیر شماره 29 معرفی مؤلف سید محمد بن علوی مالکی ادریسی حسنی هاشمی در سال 1367ق، در شهر مکه و در خانواده‌ای اشعری‌الاعتقاد و مالکی‌مذهب به دنیا آمد. وی دروس دینی را در مسجدالحرام و در مدرسۀ فلاح مکه آغاز، و برای ادامۀ تحصیل به کشورهای هند، پاکستان و مصر عزیمت نمود. او پس از کسب مدرک دکتری در الأزهرِ مصر، به مغرب رفت و پس از بازگشت به زادگاهِ خود، به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین علمای آنجا شناخته شد؛ به‌گونه‌ای…
پنج شنبه, 18 مهر 1398 ساعت 15:59
در دهه های اخیر، وهابیان از طریق نشر کتب و ایجاد شبکه های رسانه ای گسترده، شبهات و سؤالات فکری متنوع و متعددی را متوجه شیعیان کرده اند که طبق معمول با پاسخ های علمی و قاطع علمای شیعه مواجه شده‌اند. کتاب پاسخ جوان شیعی به پرسش‌های وهابیان به قلم محمد طبری شامل پاسخ‌های شیعه به 178 پرسش متنوع است که وهابیان متوجه شیعیان می دانند. در واقع این کتاب پاسخی است به کتابچه ای با عنوان «سؤالاتی که باعث هدایت جوانان شیعه شد». وهابیان این کتابچه را با هدف هجوم به عقاید شیعیان نگاشته و منتشر کرده‌اند. (يرِيدُونَ لِيطْفِئُوا…
یکشنبه, 10 شهریور 1398 ساعت 16:11
نويسنده : مرتضی حسنی‌نسب منبع : نشریه سراج منیر16 مقدمه ابن‌تیمیه از معدود افراد بحث‌برانگیز و محل مناقشه در قرن‌های پس از خویش بوده است. گروهی روش و آرای وی را پذیرفتند و به دفاع تمام‌قد از او پرداختند، اما گروهی دیگر به رد و انکار آرای او روی آوردند. نویسنده اثر حاضر در صدد است نظریات ابن‌تیمیه درباره صفات خداوند، تجسیم و عصمت انبیا را تبیین کند و سپس به نقد آن بپردازد تا بدین‌ترتیب دیدگاه وی را به دقت بکاود. یکی از اصول مهم ابن‌تیمیه تبعیت از سلف است. مقصود از سلف سه نسل صحابه، تابعین و اتباع…
سه شنبه, 08 مرداد 1398 ساعت 02:12
الجَمَل وَ النُّصرة لِسید العترَة فی حَربِ البَصرَة اثر مرحوم شیخ مفید، کتابی تاریخی و به زبان عربی تألیف شیخ مفید (متوفای ۴۱۳ ق) است. این کتاب یکی از متون کهن کلامی و تاریخی شیعه است که مؤلف در آن به واقعه جنگ جمل، فتنه‌ها، ابهامات و آراء و عقاید مسلمانان نسبت به آن پرداخته است. انگیزه تألیف شیخ مفید این کتاب را به درخواست فردی نگاشته که از او خواسته کتابی درباره جنگ جمل و آراء و عقاید مسلمانان درباره آن واقعه بنویسد. او در مقدمه کتاب می‌گوید: «خداوندت مؤید دارد، از من خواسته‌ای که برای تو اختلاف نظر…
شنبه, 22 تیر 1398 ساعت 13:11
کتاب مصباح الأنام و جلاء الظلام اثر علوی بن‌احمد در 92 صفحه قطع رحلی و چاپ سنگی در سال 1325ق، یعنی پنج سال پس از ظهور مجدد وهابیت در منطقه نجد، در مصر در مطبعة العامرة الشرفیة انتشار یافت، که در حاشیه آن، رساله‌ای است به نام «رسالة فیما یتعلق بأدلّة جواز التوسل بالنبي و زیارته(صلّی الله علیه وآله) و أنّها من القربات» تألیف شیخ احمد زینی دحلان شافعی مذهب چاپ شده است. همچنین نسخه pdf  آن بدون مشخصات چاپ و بدون صفحه با حروفچینی جدید در سایت المصطفی (al-mostafa) آمده است. نسخه pdf هیچ مشخصاتی ندارد و معلوم نیست…
چهارشنبه, 12 تیر 1398 ساعت 16:03
منبع : نشریه سراج منیر، پاییز و زمستان 91، شماره 7و8 نويسنده : پیام عبدالملکی تمام مسلمانان برمشروعیت زیارت اجماع دارند و از عهد صحابه تا به امروز از اقصی نقاط دنیا آن را انجام می‌داده‌اند و در این راه بذل مال می‌کرده و اعتقاد داشته‌اند که این کار اَفضل قُرُبات است. ابن‌تیمیه و شاگردانش و به تبع آنها وهابیت، با طرح ایراداتی راجع به این موضوع، دنیای اسلام را در مقابل خود قرار دادند. اولین واکنش­ها در برابر این جریان، از سوی خود اهل سنت صورت گرفت. مقدمه مسئله زیارت قبور از صدر اسلام مطرح بوده است. در قرآن…
دوشنبه, 27 خرداد 1398 ساعت 12:59