غدير آخرين جايگاه اعلام  عمومی جانشيني اميرالمؤمنين علیه السلام[1] سید علی حسینی میلانی[2]  چکیده : غدیر یادآور امامت امیرمؤمنان علی(علیه السلام) و انتصاب رسمی ایشان بر این مقام والاست. امامت عهد و پیمانی بسان نبوت است و به دست خدای متعال بوده و هیچ کس بدان مقام نایل نمی گردد، مگر اینکه او اراده کند. پیامبر خدا(صلی الله علیه و…
بررسی  شواهد تاريخی  باورمندی شيعه  به مقام -مفتـرض  الطاعـه بودن امـام - با تأکيد بر سه قرن اوّل محمد علی دزفولی [1]  چکیده : اندیشۀ اطاعت محض از امام، از باورهایی است که شیعه از ابتدا بدان معتقد بوده، و آن را در مقاطع مختلفی تاریخی به شکل‌های گوناگون بروز داده است. شواهدی که از تاریخ ظهور امامت در جامعه…
چالش زيديه پيرامون افتراض طاعت اهل بيت علیهم السلام در نيمه اول قرن دوم سید عبدالحمید ابطحی [1]  چکیده : زید و فرزندش یحیی به علم ائمه معترف بودند؛ ولی برخی شواهد نشان می‌‌دهد که ولایت و افتراض طاعت الهی برای ایشان نمی‌شناختند. خلف ایشان از جریان بنی الحسن علاوه بر انکار ولایت الهی اهل بیت نسبت به الهی بودن…
چکیده : ولایت امامان دارای دو بعد تکوین و تشریع است. هر کدام از این دو بعد را می‌­توان با رویکردهای عقلی، نقلی و تاریخی بررسی کرد. نوشتار حاضر مسألۀ «ولایت تشریعی امامان» را با رویکرد روایی در حوزۀ گونه­‌های ولایت تشریعی مورد بررسی قرار می‌­دهد. محورهای این پژوهش عبارتند از: ولایت بر تشریع یا تفویض تشریع به امامان، ولایت…
غلام رضا شاه‌‌رجبیان [1]  چکیده : ولایت تکوینی، شأنی از شؤون اهل بیت(علیهم السلام) است که در حدود و گسترۀ آن، اختلاف است؛ از این رو، بعضی از راویان و محدثانی که روایات حاکی از کرامتهای اهل بیت(علیهم السلام) را نقل می‌کرده‌اند، متهم به غلو شده‌اند. در این تحقیق، به بررسی دامنۀ این موضوع، در دو منبع از منابع کهن…
مهدی سفری[1] - محمد کرمانی کجور[2] چکیده  : اصطلاح تفویض، گاه به معنایی در مقابل جبر و گاه به معنای واگذاری ‌دست‌كم پاره‌ای امور به انسانی والا از سوی خداوند می‌باشد. اصطلاح دوم به دو گونه كلان تکوینی و تشریعی طبقه بندی می‌گردد؛ و اینكه خداوند جعل حکمی شرعی و کلی را به معصوم و یا معصومانی، سپرده باشد بی‌آنکه…
مرتضی علیزاده نجار [1]  چکیده: تفویض امر دین به پیامبر(صلی الله علیه و آله) و امامان(علیه السلام) از بحث‌انگیزترین مسائلی است که از دیرباز معرکۀ آراء میان عالمان و اندیشمندان قرار گرفته و موافقان و مخالفان با طرح مستندات عقلی و نقلی به دفاع از مدعای خود پرداخته‌اند. تبیین درست محل نزاع به پژوهشگران این عرصه کمک می‌کند تا علاوه…
اشاره: خانم دكتر مریا مسى داكیك،[1] دانشیار مطالعات دینى در دپارتمان مطالعات دینى دانشگاه جرج میسِن[2] آمریكا و عضو انجمن مطالعات خاورمیانه و آكادمى آمریكایى دین است. داكیك مدرك لیسانس خود را در سال 1990م در رشتۀ علوم انسانى از دانشگاه كُرنل[3] نیویورك، مدرك فوق لیسانس را در سال 1998 در رشتۀ مطالعات خاور نزدیك و مدرك دكتراى خود را…
مرتضی فرجپور [1]  چکیده: ابوجعفر محمد بن جریر طبری مورخ و مفسر مشهور قرن سوم و از علمای عامه است. در این مقاله بخشی از شواهد روشن اعتماد او به راویان غیر معتمد از سویی و کتمان و تحریف وقایع تاریخی از سوی دیگر به همراه برخی از کاستی‌های محتوایی و عقیدتی، در دو اثر تاریخی و تفسیری وی (تاریخ…
عبدالحسین طالعی [1] کتاب الوصیة، روایة عیسی بن المستفاد، ابی موسی البجلّی الضریر، (المتوفی سنة 220 هـ . ق.) عن الإمام موسی بن جعفر(علیه السلام)، أعاد جمعه وترتیبه: الشیخ قیس بهجت عطار مشهد: المکتبة المتخصّصة بأمیرالمؤمنین علی(علیه السلام)، 1429 هـ = 1387. 180 ص. (1) نگارش کتابهایی با موضوع وصایت امیرالمؤمنین(علیه السلام)، پیشینۀ دیرینه دارد. این کتابها با عناوینی همچون «اثبات الوصیة»،…
دانشمندان علم الحدیث در این زمینه بحث کرده‌اند که دانستن مورد صدور حدیث و زمینه‌هایی که در فهم حدیث دخالت دارد ـ مانند سؤالی که منجر به جواب معصوم شده ـ در فهم معنای صحیح حدیث و دلالت آن، نقش اساسی دارد. و ندانستن آن یا بی توجهی به آن یا تقطیع حدیث سبب می‌شود که به معنای دیگری از…
حسن بن ابی الحسن محمد دیلمی از علمای قرن هشتم است. صاحب روضات و آقا بزرگ او را معاصر فخر المحققین (م 771ق) و شهید اول (م 786ق) ذکر کرده‌اند. او در کتب خود از کتابهای علامه حلی (م 726ق) نقل کرده و ابن فهد حلی (م 841ق) از کتب او نقل می‌کند. سه کتاب از وی تاکنون به چاپ…
عیون المناظرات: کتابی است از ابوعلی عمر سکونی (م 717) دانشمند اشعری مسلک و صاحب کتابهایی مانند: لحن العوام فی ما یتعلق بعلم الکلام، التمییز مما أودعه الزمخشری من الاعتزال تفسیره للکتاب العزیز، مقتضب التمییز. (لحن العوام او به تحقیق سعد غراب در سالنامه دانشگاه تونس شماره 12 سال 1975 ص 111 ـ 255 چاپ شده است) شرح حال مفصل…
این کتاب که به کوشش جمعی از نویسندگان و از سوی «بنیاد محقق طباطبایی» در بهار 1392 در قم، در 336 صفحه قطع وزیری منتشر شده است، در واقع ویژه‌نامة همایش رونمایی کتاب المقاصد العلیۀ علامه شیخ عبدالحسین امینی(رحمه الله) است. المقاصد العلیة کتابی متفاوت از علامه است که شامل چهار مقاله مفصل تفسیری است و چهرة تفسیری ایشان را…
شهاب الدین احمد شافعی ایجی ـ محدث سنّی ـ در کتاب توضیح الدلائل علی ترجیح الفضائل،  روایت می‌کند که رسول خدا(صلی الله علیه و آله) پس از نزول آیه شریفه { إِنَّمَا وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَالَّذِينَ آمَنُوا} (مائده، آیه 55) خطبه‌ای بلیغ ایراد فرمود. متن این خطبه راآیت الله سید علی میلانی در کتاب نفحات الأزهار (16 / 352 ـ 355) از…
کتاب تاج التراجم فی تفسیر القرآن للأعاجم نوشته ابوالمظفر شاهفور بن طاهر اسفراینی (شافعی، اشعری، متوفی 471 ق): یکی از تفاسیر کهن فارسی است که برای نخستین بار در سال 1375ش با تحقیق نجیب مایل هروی توسط شرکت انتشارات علمی و فرهنگی با همکاری دفتر نشر میراث مکتوب منتشر شده است. این کتاب، از جهت ادبی و واژگان نکاتی در…
حسن اسدی( تبريزی)[1] پرسش از چرایی یا فلسفه غیبت امام عصر (عجل الله تعالی فرجه الشریف)از مهم‌ترین و اساسی‌ترین پرسش‌ها در حوزه باورداشت مهدویت است. چرا امام عصر(عجل الله تعالی فرجه الشریف)برخلاف دیگر اولیاء الهی در متن جامعه و در میان مردم ظاهر نیست و از چشم مردم غیبت فرموده است؟ این پرسشی است که همواره برای متدینان و معتقدان…
نجمه باقریان[1] مقدمه : رشد روز افزون توليد اطّلاعات، ايجاب مى كند تا از شيوه‌ها و روشهاى مختلف براى بازيابى اطّلاعات استفاده شود. يكى از ابزارها و روشهاى بسيار مؤثّر در امر شناسايى، جستجو و بازيابى اطّلاعات مورد نياز از ميان انبوه اطّلاعات، نمايه مىباشد. نمايه(=Index)  در اصطلاح كتابدارى، راهنمايى براى مواد يا مطالبى است كه به ترتيبى غير از…
Abstract : Ghadir is the reminder of Imamate of Amir al-Mumenin Ali (AS) and his official appointment to this office. Like prophethood, Imamate is also a heavenly covenant signed by the Lord and no one would be honored to this title unless His Majesty has already willed it.  From the earliest days of his prophecy, Prophet Muhammad (SAW) always did…
The idea of passive obedience from Imam is among the beliefs that Shiite has always been attached to since the earliest days on, and has divulged it through different historical periods in various forms. The evidences that bespeak of the history of emergence of Imamate in Muslim society show that the belief in obedience from Imam had invariably dominated Shiite…
Abstract : Zeyd and his son both did acknowledge the primordial knowledge of Imams (AS); however some evidences demonstrate that they did not believe in canonical necessity of obedience from Their Holinesses. Their successor from Bani al-Hassan descent besides denying divine Welayat of Prophet's Household did also renounce the belief in divinity of Imam's knowledge. The evidences show that during…
Abstract : The Welayat of Holy Imams has two dimensions – i.e. generation and legislation. Each one of these aspects can be examined via rational, traditional and historical approaches. The present essay studies the issue of "legislative Welayat of Imams (AS)" through a tradition-based approach in the domain of varieties of legislative Welayat. This article is concentrated on the following…
Abstract  : Generic Welayat is an existential aspect of Prophet's Household (AS) the scope of which is a matter of dispute among scholars. Thus some traditionists who had narrated Imams' dignities and divine gifts were accused of exaggeration. This research is an attempt to evaluate this issue in the light of two ancient Shiite tradition books, i.e. Usul al-Kafi and…
Abstract : The term 'conferment' is sometimes used in a sense counter to arbitration and sometimes it implies the assignment of at least some affairs to a noble man by God. The latter sense of the term is being classified in two general forms of generic and legislative. Conferment in legislative sense means that the Lord has assigned the institution…
Abstract : The conferment of religious affairs to prophet and Imams is among the controversial issues that has been the battle ground of scholars and theologians since the early days of Islam on and the proponents and opponents have substantiated their views through rational and traditional documents. The exposition of issue helps the scholars to have a clear view of…
Translated by Commission for the Assessment of Western Studies of Imamate English Group This is a Persian translation of a chapter of the following book:  The Charismatic Community: Shi'ite Identity in Early Islam.          download
Abstract : Abu Mohammad Ibni Jurayri Tabari is a renowned historian and exegete of the third century and a public scholar. This essay seeks to offer an overview of his distortions and misrepresentations and his frequent reference to unreliable narrators in his renowned exegetical and historical books, i.e. Jami ul-Bayan An Tawili Ayat al-Quran and Tarikh al-Umam wa al-Muluk. At…
This essay is a review of Al-Wasyah by Isa Ibni al-Mustafad Abi Musa al-Bajli (died in 220 H.). The original version of this book is not available to us but there are some quotations from it in authorized Shiite books. The editor of the book has reconstructed and published it based 36 traditions quoted from it in such books as…
We read the following themes in this part: The role of awareness of occasion of tradition in the understanding of tradition; excerpts from two ancient books (Nuzhat ul-Samei and Al-Saqifah by Abu Salih al-Salis) taken from Ghurar ul-Akhbar al-Deylami. A review of Uyun al-Munazirat by Abu Ali Omar Skuni (died in 717 H.); A review of "The Guardian of Shariah"…
 شناسنامه  آیین نامه انتشار مقالات  فهرست   مقـــــــــالات :  غدیر آخرین جایگاه اعلام عمومی جانشینی امیر المؤمنین علیه السلام  بررسی شواهد تاریخی باورمندانه شیعه یه مقام «مفترض الطاعه بودن امام»  چالش زیدیه پیرامون افتراض طاعت اهل بیت علیهم السلام در نیمه اول قرن دوم   پرونـــده عــــــلـمی :  گونه های ولایت تشریعی امامان علیهم السلام در روایات   گستره ولایت تکوینی…
منتشرشده در مقالات
مقدمه آموزه های الهی گویای این است که یگانه رسالت انبیاء الهی و جانشینان آنها هدایت مردم به سوی پروردگار است . خداوند متعال به پیامبرش فرمود: «وما ارسلناک الا مبشرا ونذیرا» ; (1) «و ما تو را نفرستادیم مگر به عنوان بشارت دهنده و انذار کننده .» و پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: «رحم الله خلفائی، فقیل یا رسول الله من خلفائک؟ قال: الذین یحیون سنتی ویعلمونها عباد الله; (2) خدا جانشینان مرا رحمت کند . سؤال کردند: یا رسول الله! جانشینان شما کیستند؟ فرمود: کسانی که روش مرا احیا می کنند و به بندگان خدا…
یکشنبه, 17 بهمن 1395 ساعت 11:00