چکیده : پژوهش حاضر، از طریق بررسی روش‌شناسی نظریه علمای ابرار در کتاب مکتب در فرآیند تکامل، به نقد آن پرداخته است. ابتدا با بررسی دقیق مباحث این کتاب و شیوه ارجاع و استدلالی که مؤلف در اثبات نظر خود به‌کار برده است، تبیینی از روش پژوهش ایشان ارائه و سپس اشکالات روش ایشان بررسی می‌شود. مؤلف این کتاب در روش تحقیق خود دچار برخی اشکالات کلّی است که مختص به علم خاصی نیست؛ ازجمله: عدم ذکر مستند در برخی مباحث مهم، تحلیل غیرروش‌مند، مغالطه در استفاده از منابع، کاربرد معیار غیرمعتبر و عدم تمایز بین اعتقادات امامان و برخی…
چهارشنبه, 17 خرداد 1396 ساعت 12:00
دشمنان اسلام خود را به زحمت انداخته‌اند تا از پیامیر اکرم(صلی الله علیه و آله) چهره‌ای خشن و خونریز بکشند و ثابت کنند که پیشرفت سریع اسلام در شرق به نیروی سلاح و زور و شمشیر بوده. و گرویدن ملل مغلوب به اسلام، تنها به زور و قدرت و با شمشیر بوده است. این تهمت معروفی است که اغلب نویسندگان غرب در طول چند قرن روی آن تبلیغ کرده‌اند و در نظر عموم مردم به صورت حقیقت و یک امر واقعی و بدیهی جلوه ‌داده‌اند. از این‌رو، در این نوشتار برآنیم تا به چند نمونه از این تهمت‌ها و اتهامات…
شنبه, 06 خرداد 1396 ساعت 10:16
چکیده : زهری راوی شاخص جوامع حدیثی اهل سنت و دارای روایاتی در جوامع حدیثی شیعه است که ضمن ارتباط با امامان (سجاد و صادقین(علیهم السلام)) 45سال را در مناصب مختلف در دربار مروانیان گذراند و به پشتوانه این ارتباط بهره‌مند زیست و در جریان ساماندهی و نگارش اخبار نقش برجسته‌ای ایفا کرد. این کارنامه سبب داوری‌های متعارضی در باره‌اش شد. در حالی که شیخ طوسی و برخی دیگر او را «عدو» خوانده‌اند محقق بهبهانی و بعضی دیگر وی را شیعه به شمار آورده و حتی رازدار امام سجاد(علیه السلام) دانسته‌اند. رجالیان معاصر، آیة الله خویی و علامه تستری او…
چهارشنبه, 03 خرداد 1396 ساعت 03:48
مقدمه آموزه بدا یکی از ویژگی های تفکر شیعی است که از حاق نصوص دینی برداشت می شود. در تاریخ اندیشه بشر، یکی از دشوارترین مسائل تاریخی به ویژه تاریخ مذهبی، درک و توجیه اراده خداوند نسبت به انسان و پاسخ به پرسش هایی از این دست بوده است: آیا اراده و مشیت خداوند تغییرپذیر است یا این اراده در صورت تعلق به چیزی، تغییرناپذیر است؟ آیا ابنای بشر در سرنوشت خویش تأثیرگذارند؟ آیا انسان به واسطه برخی امور جبری در دنیا تنها تسلیم شدن را پیش روی خود می بیند؟ ازاین رو، در مکتب شیعه این مسئله مورد اهتمام…
شنبه, 16 ارديبهشت 1396 ساعت 08:00
نقدی از دکتر حسن انصاری بر مقاله امامت پژوهی محسن کدیور آنچه در این سلسله مقالات مطرح می شود مباحثی است که نویسنده این سطور قصد دارد به شکلی تفصیلی درباره سیر مفهوم امامت و جایگاه امام در تفکر شیعی بر اساس کهنترین منابع موجود از سه چهار قرن نخستین ارائه دهد. تکه هایی از این پژوهش پاره هایی از دیگر آثار نویسنده این سطور را تشکیل می دهد اما بخش عمده آن برای نخستین بار است که بدین وسیله انتشار می یابد. قصد ما آن است که تحول گفتمانی را در تفکر شیعه امامی در خصوص مفهوم امامت و…
سه شنبه, 17 اسفند 1395 ساعت 11:36
نقد و بررسى مقالۀ «برنارد لوئيس» ١ دربارۀ زندگى امام هادى عليه السّلام در دايرة المعارف اسلام از جهات گوناگونى قابل توجه و بررسى است: الف) كليت مقاله و ميزان بيان واقعيت زندگانى امام هادى عليه السّلام؛ ب) آموزه‌هاى جزئى نوشتار، بررسى تاريخى، و بيان موارد قوت و ضعف آن.   بخش اول. بررسى كليت مقاله به نظر مى‌رسد مؤلف در معرفى امام هادى عليه السّلام موفق نبوده و نتوانسته است تحقيق علمى شايسته‌اى ارائه دهد. از آنجا كه منابع استنادى مستشرقان، و در واقع شاكلۀ اصلى تفكر تاريخى آنان را آثار مستشرقان پيشين و منابع اهل سنت تشكيل مى‌دهد،…
دوشنبه, 18 بهمن 1395 ساعت 10:30
درآمد در نیمه دوم قرن سیزدهم هجری در رویارویی با پیشرفت­‌های خیره‌ کننده غرب و تهاجم همه­‌ جانبه استعمار به کشورهای اسلامی[۱]جریان­‌هایی در ایران شکل گرفت که برخی دینی[۲] و برخی غیردینی[۳] بودند. یکی از این جریان‌ها که باهدف اتحاد امت اسلامی و با شعار بازگشت به قرآن و دوران طلایی چهل سال اول اسلام شکل گرفت؛ «جریان قرآنیان شیعه»[۴] است. طرفداران این جریان که قرآن را در بخش اعتقادات کافی و بی­ نیاز از سنت می­‌دانستند[۵] چشم خود را بر روی بخش وسیعی از روایات بستند و سنت را به‌ طورجدی مورد نقد قراردادند. ازآن‌جا که یکی از مهم‌ترین…
دوشنبه, 04 بهمن 1395 ساعت 09:41
چکیده در تبیین و تعلیل خاتمیت، اندیشمندانی که به این مسأله پرداخته‌اند تقریبا بطور عموم، ملاک اصلی و سرّ پیدایش خاتمیت را بلوغ عقلی بشر دانسته‌اند. مقاله حاضر ضمن تبیین و تحلیل رویکرد و تلقی‌های ارائه شده از بلوغ عقلی، این نظریه را مورد نقد و بررسی قرار داده است. حاصل این بررسی آنست که نظریه بلوغ عقلی بشر صرف یک نظرپردازی ذهنی برای سامان بخشی به فلسفه خاتمیت است و هیچ دلیل و بیّنه واقعی و شاهد و قرینه عینی در متن واقعیت خارجی آن را پشتیبانی و تأیید نمی‌نماید. نقد اساسی‌تری که متوجه نظریه بلوغ عقلی است آنست…
چهارشنبه, 08 دی 1395 ساعت 11:57
افراط گرایی اسلامی، عنوانی است که بر گروه های اسلامی که از مبانی تکفیرگرایی و سلفی گری تغذیه فکری شده و رویکرد جهادی را در برخورد با دشمنان خود پی می گیرند، اطلاق شده است. در واقع شاخصه ی اصلی این جریان، استفاده از حربه ی تکفیر در برابر دشمنان و الگوی عملی مبتنی بر جهاد است. توجه به اندیشه و رفتار جریانات سلفی آشکار می سازد که مفهوم جهاد در نزد جریان تکفیری بیش از همه ی مفاهیم دیگر اسلامی، دچار قلب مفهومی شده و مورد استفاده ی ابزاری قرار گرفته است. لذا در این مقاله تلاش داریم تا…
یکشنبه, 05 دی 1395 ساعت 11:53
چکیده دیدگاه‌های دانشمندان شیعی درباره تفسیر « اولی الامر» در آیه 59 سوره نساء، یکسان و مساوق با روایات متواتر ( یا لااقل متظافر) در این زمینه است. آنان اولی الامر را بر عترت معصوم پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله) تطبیق کرده اند. مفسران اهل سنت اولی الامر را به دو صورت کلی معنا کرده اند: والیان و دانشمندان، به شرطی که حکمشان منطبق بر احکام خدا باشد؛ و اهل حل و عقد، بدون قید وشرط؛ چون اجماع آنان مصون از خطاست. راویان اهل سنت در این باره به شش گروه عمده تقسیم می شود که تنها یک گروه…
سه شنبه, 30 آذر 1395 ساعت 09:37
روش شناسی نقد علامه امینی بر احادیث موضوعه نویسنده: غروی نائینی،نهله، بهادری،آتنا چکیده : علامه اميني(رحمة الله علیه) از علماي گرانقدر و کوشاي عالم تشيع در قرن ۱۴هجري قمري است که زحمات ايشان در تفحص پيرامون واقعه «غدير» بي‌نظير است. در خلال کتاب الغدير في الکتاب و السنة و الادب مطالب شايان ذکري در دفاع از «حديث شيعه» و دفع تهمت «رواج احاديث ساختگي در ميان کتب آنها» وجود دارد. بخشي که با انگيزه پاسخ به طعنه برخي از علماي عامّه به محدّثان شيعه مبني بر کثرت وجود مجعولات در آثار آنان، نگاشته شد. علامه ابتدا در روش نقضي، اسامي…
یکشنبه, 28 آذر 1395 ساعت 08:19
نویسنده: احمد سعدی و ابوالفضل قاسمی چکیده: بسیاری از دانشمندان اهل سنت به شأن نزول آیه ولایت در خصوص حضرت علی (علیه السلام) تصریح کرده‌اند. ابن تیمیه نخستین کسی است که با صراحت این شأن نزول را منکر شده، ادعای اجماع بر کذب بودن آن را مطرح کرده است. این مقاله به بررسی نظر ابن تیمیه در ادعای اجماع بر کذب بودن این شأن نزول پرداخته است. برای این منظور کتاب‌های تفسیری علمای اهل سنت تا زمان حیات ابن تیمیه بررسی، و روایات صحابه در این شأن نزول از منابع اهل سنت جمع آوری شده است؛ یک مورد هم بررسی…
شنبه, 20 آذر 1395 ساعت 10:42
در ایام عزای سیدالشهدا علیه‌السلام (محرم 1435) نوشته‌ای با عنوان «تحریف پیام حسین علیه‌السلام» توزیع شد که باورها و عملکردهای شیعه در عزاداری‌ها را مورد خدشه قرار داد؛ در این جا، متن اصلی آن نوشته آمده و نقطه‌نظراتی به عنوان نقد در ذیل آن درج گردیده است. جهت تفكیك نقدها از پاورقی متن اصلی، پاورقی‌های متن اصلی به داخل پرانتز در متن اصلی منتقل شده است. نقد نوشته‌شده، «متن محور» تهیه‌ گردیده و «محتوا محور» نیست؛ لذا هر نكته از نقد، همراه با بخش مربوط به آن در متن اصلی، به تنهایی می‌تواند مفید فائده باشد و مطالعة كل متن…
یکشنبه, 14 آذر 1395 ساعت 11:00
 موافقین سقیفه چنین ادعا می‌کنند که «اگر پیامبر به طور صریح برای بعد از خودشان یک نفر را به عنوان خلیفه انتخاب می‌کردند بدون شک اختلافات زیادی در جامعه نو بنیان اسلامی به وجود می‌آمد، دقیقاً همان اختلافاتی که اگر معتقد به مذهب شیعه باشیم برای ما پیش خواهد آمد ولی اگر قائل به این مذهب نباشیم اختلاف خاصی میان امت اسلامی پیش نخواهد آمد.» در پاسخ به این استدلال ذکر چند نکته لازم است. - بنابر روایات فریقین، پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) طبق چند آیه قرآن مأمور بود که از طرف خدا امام علی(علیه السلام) را…
شنبه, 01 آبان 1395 ساعت 10:00
ملازاده (یکی از کارشناسان وهابی) در یکی از شبکه‌های ماهواره‌ای گفت: «اگر پیامبر بر خلاف ابوبکر جانشین تعیین می‌کرد این کارش شرع می‌شد و تا قیامت هر مسلمانی باید جانشین تعیین می‌کرد و این بدون شک استبداد است» در پاسخ به این سؤال باید گفت که: چه کسی گفته است انتخاب و تعیین جانشین به دست پیامبر (صلی الله علیه وآله) است!!! انتخاب جانشنی فقط به دست خداست و کسی حق اظهار نظر در این خصوص را ندارد همچنان‌که انتخاب پیامبران فقط به دست خداست و کسی حق دخالت و یا حتی پیشنهاد کسی را در این خصوص ندارد لذا…
دوشنبه, 29 شهریور 1395 ساعت 10:00
از روايات بسياري استفاده مي‌شود كه امامت و ولايت و خلافت رسول خدا (صلي الله عليه و آله) به نصب الهي و تعيين اوست: ابن هشام نقل مي‌كند: «بني عامر بن صعصعه خدمت رسول خدا (صلی الله علیه و آله) رسيدند. حضرت آنان را به خداوند متعال دعوت نمود و نيز خود بر آنان عرضه كرد. شخصي از آنان به نام «بحيرة بن فراس» به رسول خدا (صلی الله علیه و آله) عرض كرد: به من بگو: اگر ما با تو بر اسلام بيعت كنيم، آن‌گاه تو بر دشمنانت غلبه كردي، آيا ما بعد از تو حقي در امر خلافت…
پنج شنبه, 18 شهریور 1395 ساعت 12:27
هیچ عقل سلیمی حکم نمی‌کند که پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) از دنیا رفته باشد و جانشینی برای خود تعیین نکرده باشد. پیامبری که حتی از بیان مستحبات کوتاهی نکرد، چه‌طور ممکن است که مردم را بعد از خود، بی‌سرپرست رها کرده باشد؟ اما متاسفانه ابن تیمیه که از سران وهابی است، معتقد است که تعیین جانشین بر پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) لازم نیست، وی در این‌باره چنین می‌گوید: «استخلاف بعد از مرگ بر انبياء واجب نیست، چرا که اولاً بعد از مرگ، تكليف از آن‌ها ساقط می‌شود؛ ثانياً استخلاف بعد از مرگ، مخالف حكم…
دوشنبه, 01 شهریور 1395 ساعت 10:43
وی در سال (1999م) با نوشتن كتاب المهدی المنتظر فی روایات اهل السنة و الشیعة دراسة حدیثیة نقدیه موضوع مهدی آخرالزمان (علیه السلام) را به بحث گذاشته و چنین نتیجه گرفته كه احادیث امام مهدی (علیه السلام)، چه آن‌چه از طریق اهل سنت وارد شده و چه آن‌چه در كتاب‌های شیعه وجود دارد صحیح نیستند. شایسته است در آغاز، این كتاب را معرفی كرده و آن‌گاه به بیان آرا و نظریات و نقد و بررسی آنها پرداخته شود؛ این نوشته تقریباً طولانی، كه مجموعاً 540 صفحه می‌باشد، در چند فصل تنظیم شده و هر فصل را به یك موضوع اختصاص…
چهارشنبه, 30 تیر 1395 ساعت 11:00
2- نقد و بررسی درباره برخی شبهات خاتمیت و جاودانگی دین اسلام درباره خاتمیت و جاودانگی دین مبین اسلام اشکلات مختلفی شده است. اینک به ذکر این اشکالات و سپس به پاسخ آن می پردازیم. 1-2- "خاتم النببین و خاتم المرسلین" سووال: قرآن در سوره احزاب آیه چهلم می فرماید: محمد (صلی الله علیه وآله) خاتم انبیاء است. (و خاتم النبیین) می دانیم که بین "نبی" و "رسول" تفاوت است. در این آیه خاتم پیامبران بیان شده است ، نه خاتم رسولان. بنابراین چه اشکالی دارد که بگوییم بعد از پیامبر اسلام (صلی الله علیه وآله) پیامبری وجود ندارد ولی…
پنج شنبه, 17 تیر 1395 ساعت 13:00
چکیده در این مقاله نظرات وبر درباره رویکرد دنیاخواهانه اسلام را از مجموعه گردآوری شده «جامعه شناسی دین» به دست آورده و در یک دستگاه منطقی انسجام بخشیده‌ایم. سپس به دلایلی که وبر برای دنیاطلبی اسلام می‌آورد پرداخته و آن‌ها را در ویژگی پیامبر به عنوان طبقه حامل پیام اسلام دسته بندی نموده‌ایم. در بخش بعدی به سراغ نقد آرای وبر رفته و نقد خود را به دو حوزه نقد نظریه و نقد نظریه پرداز معطوف کرده‌ایم. در نقد نظریه به دنبال پاسخگویی به سه پرسش زیر بوده‌ایم:1-آیا پیامبر ویژگی‌های نوعی کاریزما را دارا بود؟ 2-آیا پیروان پیامبر جنگجویان بدوی…
شنبه, 05 تیر 1395 ساعت 12:00